O chenero Marmota incluye catorze espezies de roedors d’a familia Sciuridae. Encara que son estreitamen emparentatas con os esquirigüelos, as marmotas son muito mas grans y antimas, istas zagueras son de costumbres terrestres. Cuasi totas biben en redoladas montañosas de Eurasia y Norteamerica y son bien amoldatas a ra fredor grazias a os suyos cuerpos zarricurtos, pelos densos, orellas chicotas y coda curta.
As marmotas son animals mui soziables que emplegan una gran bariedat de sonius ta comunicar-se entre ellas, mas que mas cuan preban d’albertir-se d’un periglo. Almazenan birolla y ibernan en as suyas tolliqueras durante l’ibierno (dende otubre dica abril a bariedat alpina).
D’as catorze espezies que esisten nomas boi a charrar que d’a bariedat alpina, cuyo nombre zientifico ye marmota marmota, que ye a que bibe en os Pireneus, encara que no ye una espezie autoctona, sino que estió introduzita en 1948 en a bertién franzesa. Ista espezie se troba tamien en os Alpes y en os Mons Tatra.
Encara que, como he dito, ye una espezie introduzita, no podemos negar que güe, ye a reina d’os Pirineus, en que beye presenzia umán, u no umán pero que pueda constituir un periglo, preta a chilar ta fer saber a ra resta d’abitadors d’a bal que tienen besita. Ye prou fazil de beyer-las cuan emiten ixe chilo, más d’abe que de mamifero, en praus situgatos a 1800-2400m. Gosan meter-se a dos patas (postura d’alerta) chunto a rocas grisas (baxo as cuals gosan estar as suyas tolliqueras), que fazilitan o suyo camuflaxe. D’atra man, gosan bibir en collas.
O suyo cuerpo mide entre 50-55 zm.y a suya coda bels 15-20 zm. Nomás tienen que una cachurrada por año de 2-6 crietas en mayo-chunio.
S’han estinguito en a bertién pirinenca francesa, an s’emplegaban como fuen de birollay piel y grasa, con propiedaz medizinals. En Aragón, o numero de marmotas ha crexito en istos años zaguers en ir disaparezindo espezies depredadoras. A crexida ye tal, que ha habito que prener midas ta controlar a sobrepoblazión.
Cap comentari encara fins ara
Deixa un comentari
<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <pre> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>